Yeni asgari ücretin duyurulduğu günden bu yana marketlerde önemli bir hareketlilik yaşandı. Temizlik ürünlerinden sonra şimdi de gıda ürünleri zamlı fiyatları ile raflardaki yerini aldı. Asgari ücretin açıklanmasının ardından ve zincir marketler de hemen etiketlerini değiştirmeye başladı. Gıda ürünlerine de asgari ücretten sonra zam geldiği öğrenildi. Asgari ücret açıklandıktan sonra etiketlerdeki ani değişim 'pes' dedirtti.
Bir vatandaşın sosyal medyada paylaştığı görüntüde, aynı marketten iki gün arayla yapılan alışverişin fişleri yer aldı. Burada 19 Haziran'da marketten 49.90 TL'ye alınan toz içeceğin, 21 Haziran tarihinde 69,50 liraya çıkarıldığı görüldü. Duruma isyan eden şahıs, "Böyle Allahsızlık olmaz." ifadelerini kullandı.
5 MARKET VE 13 MARKAYA PARA CEZASI KESİLDİ
Rekabet Kurulu, 5 zincir market (BİM, A101, ŞOK, Migros, Carrefour) ve bir tedarikçi (Savola) hakkında toplamda yaklaşık 2.7 milyar TL idari para cezasının verildiği soruşturmanın devamı niteliğinde yürütülen soruşturmayı tamamladı. Soruşturma kapsamında üretici/tedarikçi niteliğindeki 15 teşebbüsün zincir marketlerdeki fiyatlama davranışları incelendi. Bunlardan 13 markaya toplamda 878 milyon lira para cezası kesildi.Bu kapsamda 13 teşebbüs hakkında dolaylı olarak marketlerdeki raf fiyatlarının artmasına sebep olabilecek rekabet ihlali türlerinden olan kartel ve/veya yeniden satış fiyatının tespiti sebebiyle;
Coca-Cola'ya 272.159.349,36 TL,
Eti'ye 173.263.933,89 TL,
Pasifik Tüketim'e 106.002.255,94 TL,
Pepsi'ye 92.506.885,85 TL,
Frito Lay'e 87.954.615,82 TL,
Düzey Tüketim'e 48.190.012,34 TL,
Red Bull'a 25.711.530,05 TL,
Unmaş'a 24.223.008,88 TL,
Şölen'e 15.680.173,63 TL,
Haribo'ya 10.204.678,30 TL,
Kent Gıda'ya 8.775.984,66 TL,
Glaxosmithkline'na 8.424.667,29 TL,
Doğanay'a 5.553.551,61 TL olmak üzere toplamda yaklaşık 878 milyon TL idari para cezası verildi.
KARTEL OLUŞTURDUKLARI TESPİT EDİLDİ
Yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda soruşturma tarafı bazı tedarikçilerin beş büyük zincir market arasında fiyat artışlarına yönelik koordinasyonu sağlayarak marketlerin raf fiyatlarını belirlemeye yönelik kartel oluşturdukları tespit edildi. Ayrıca kartelin yanı sıra soruşturma konusu bazı teşebbüslerin marketlerdeki raf fiyatlarını doğrudan belirlemek suretiyle de Rekabet Kanunu'nu ihlal ettikleri sonucuna ulaşıldı.
Marketlerin Yazışmaları Ortaya Çıktı: Abi Fiyatları Niye Çektiniz?
Rekabet Kurumu'nun fahiş fiyat soruşturmasında zam yaptığı gerekçesiyle ceza verdiği marketlere ilişkin gerekçeli kararda çarşaf çarşaf yazışmalar gün yüzüne çıktı. Zincir marketlerin yazışmalarının bütünü ortaya çıktı zam için 'Abi bu ne şaka mısınız? Fiyatı neden geri çektiniz' gibi birbirlerine sordukları ortaya çıktı.
Market fiyatlarına organize şekilde yapılan zam yazışmaları gün yüzüne çıktı. Rekabet Kurumu?ndan 2.7 milyar ceza alan 5 zincir marketle 1 tedarikçinin beraber hareket ettikleri yazışmalara da yansıdı. Yazışmalarda bir tedarikçi, zam yapmayan marketleri uyarıyor.
Beş zincir marketle bir tedarikçi firmaya kesilen 2,7 milyar liralık cezanın gerekçeli kararı belli oldu. Rekabet Kurumu?nun sitesinde yayınlanan kararda 5 zincir marketin tedarikçilerle beraber hareket ettikleri WhatsApp ve mail yazışmalarına da yansıdı. WhatsApp grubunda yağ tedarikçisi bir firmanın çalışanı bir market yöneticisine ?Cuma gününe organize oluyoruz biz fiyat geçişinde. Sen (?.) market ve öbür tarafları organize eder misin?. Cuma rafa yansıyacak? diyerek yazıyor. ?Tamamdır? cevabı alan tedarikçi piyasaya devamlı müdahale ediyor.
WhatsApp yazışmalarında 5 litrelik ayçiçek yağının reyonda 35 lira olarak görülen etiket görselinin paylaşılması üstüne zincir market çalışanı ?Güzel abi piyasa yükselirse problem yok. Bu arada raf fi yatları salı günü itibarıyla yükselecek. Pazartesi organize olup herkesin salı gününe geçmesi gerekiyor? ifadesini kullanıyor.
Bunun üstüne tedarikçi çalışanı ?Pazartesi 39.95 TL raf fiyatına geçiyoruz. Pazartesi sabah mail göndereceğiz size? diyor. Bunun üstüne market çalışanı ?Okey salı günü itibarıyla geçmis oluruz? derken bu yazışmadan üç gün sonra başka bir market zincirini kastederek tedarikçiye ?(?) market fiyatları geçmemiş? diyor. Tedarikçi ise bu mesaja atfen ?1 lt var onu da geçecek merak etme? ifadesini kullanıyor.
Aynı yazışmanın devamında bu defa (?) marketteki etiket fiyatları paylaşılıyor ve başka bir marketteki 1 litre yağın rafta yarın 10.95 TL olacağı söylenerek ?Yarın siz de geçin lütfen. Yöneticiye onaylattık. Sıkıntı çıkmayacak. Yardımını rica ediyorum kardeşim? deniyor.